Profiel Actuaris

Het leven zit vol risico's. Risico's die moeilijk ingeschat kunnen worden, maar die grote financiële gevolgen kunnen hebben. Niemand weet immers van tevoren wanneer er een brand uitbreekt of een storm opsteekt. Maar ook het gedrag van medeweggebruikers is onvoorspelbaar. Actuarissen bepalen wat de kans is dat dergelijke risico's zich voordoen. Bovendien stellen ze de financiële consequenties vast die deze risico's met zich brengen.

Andere terreinen waarop actuarissen actief zijn, zijn die van pensioenen en sociale voorzieningen. Actuarissen buigen zich bijvoorbeeld over de vraag hoe een pensioenbreuk opgelost kan worden, of over de introductie van een flexibele pensioenleeftijd. Maar ook de vraag over bestaanbaarheid van de AOW in het licht van de toenemende vergrijzing, of over de financiële consequenties van een koppeling tussen lonen en uitkeringen. En voor vraagstukken als de financiële gevolgen van de toepassing van DNA-manipulatie door de medische wetenschap kunnen actuarissen eveneens oplossingen bieden.

Maar op welk terrein de actuaris ook werkzaam is: zijn belangrijkste techniek is: systematisch in de toekomst kijken, voorspellingen doen, en deze voorspellingen vertalen in financiële consequenties. Een actuaris is dus in essentie een creatieve probleemoplosser die zich, op basis van het verleden, met de toekomst bezig houdt.

Een stereotype actuaris is zelden of nooit te vinden. Wat niet wegneemt dat een actuaris wel over een aantal kwaliteiten moet beschikken:

Het werkterrein
De meeste actuarissen zijn werkzaam bij verzekeringsmaatschappijen en pensioenfondsen of als (zelfstandig) raadgevend actuaris. Daarin kunnen ze verschillende functies bekleden of aandachtsvelden hebben. Een globaal overzicht:

Leven- en schadeverzekeringsmaatschappijen
Leven- en schadeactuarissen zijn verantwoordelijk voor actuariële verslaglegging van de verzekeringsmaatschappij waar zij werken. Daarnaast spelen zij een belangrijke rol in de ontwikkeling van verzekeringsproducten, stellen de verzekeringspremies vast en adviseren over acceptatiebeleid. Ook adviseren deze actuarissen over de hoogte van het winstaandeel voor polis- en aandeelhouders. Bij fusies en overnames worden ze ingeschakeld om de waarde van de betreffende maatschappij in te schatten.

Pensioenfondsen
In dit werkveld zijn actuarissen nauw betrokken bij de voorbereiding, totstandkoming en (administratieve) uitwerking van het beleid. Daarnaast zijn ze verantwoordelijk voor de jaarlijkse verslaglegging van pensioenfondsen.

De raadgevend actuaris
Raadgevende actuarissen adviseren en begeleiden pensioenfondsen, verzekeringsmaatschappijen, ondernemingen, non-profit en overheidsinstellingen. Hun werkzaamheden omvatten onder meer het ontwerpen, aanpassen of moderniseren van pensioenreglementen en VUT-regelingen en de berekening van de kosten daarvan. Voorts: het controleren en analyseren van de jaarrekening, het adviseren bij fusies en overnames, het ontwikkelen en beoordelen van verzekeringsproducten en het adviseren in automatiseringsvraagstukken.

Automatisering
Steeds meer actuarissen voelen zich met hun specifieke vaardigheden uitstekend op hun plaats in een automatiseringsfunctie. Zij houden zich hier bezig met de ontwikkeling van geautomatiseerde administratiesytemen voor verzekerden of pensioenfondsdeelnemers en ontwerpen actuarieel gefundeerde programma's. Een voorbeeld daarvan zijn programma's om het beleggingsbeleid van organisaties te ondersteunen.

De financiële wereld
Als experts op het gebied van risico en onzekerheid kunnen actuarissen ook in het bankwezen een rol van betekenis spelen. Ook hier gaat het immers om beslissingen met grote financiële gevolgen op lange termijn. Zeker nu op de geld- en kapitaalmarkt instrumenten als opties een steeds belangrijker plaats innemen, worden actuarissen met hun sterk wiskundig-analytische vaardigheden een onmisbare schakel in het geheel.

(bron: Website en Profielen van het Actuarieel Genootschap)

In het algemeen verschuift het actuariaat steeds meer richting Risk Management. Net als vroeger is de actuaris weer betrokken bij het hele traject.

Sabijn Timmers
Chief Risk Officer, DBV